Strona 23
czne, ale najbogatsza w silne konstytucje mieszkańców. Pomimo ostrości jej klimatu, widzieć tam można starców stuletnieh. Dzieci zaczynają uczyć późno, bo dopiero w 7 roku życia. Szkolne wychowanie dzieci dzieli się na elemens tarne i uczone. Pierwsze odbierają w szkołach Bella lub Lankastra, a później w tak nazwanych szkołach gramatycznych, wyższe zaś w, uniwersytetach. Nie kwapią się w Anglji za nowościa, czego dowodem są uniwersyteta w Oxford i Cambridge, które jak były za średnieh wieków urządzone, tak dotąd jeszcze zostają. Jako wiecej interessujący, przytoczymy tu opis szkół niższych, który autor wraz z uwagami swemi zamieścił. »W nieh, mówj on, dają się nauki prawie bez wyjątku podług dwóch wspo- innionych zasad Bella i Lankastra, które w istocie są jedną i tą samą metodą, i w jednym czasie zaczął jej Bell i Lankaster używać; że nie- wiadomo, który właściwie był jej wynalazcą. Różnieę miedzy obiema stanowi tylko odmienny sposób udzielania nauki religijnej, którą Bell daje podług katechizmu kościoła anglikańskiego, a Lankaster za pomocą stósownych wyjątków z. Biblji wyciągnionych. Ostatni będąc sam kwakrem i ucząc kwakrów, nie mógł zezwolie na obcy katechizmy i zaprowadziwszy do swej szkoły naukę biblijną, otwarł do niej przystep dla młodzieży wszystkieh wyznań. Od wiekszej liezby uczniów w jego szkole i powszechniejsze-
No comments yet.